Rząd pracuje nad nowelizacją ustaw podatkowych, która od 2027 roku może znacząco zmienić obciążenia dla części przedsiębiorców rozliczających się ryczałtem. Proponowane zmiany, zawarte w projekcie UD116, mają na celu uszczelnienie systemu podatkowego i przeciwdziałanie optymalizacji. Dotkną one głównie osoby świadczące usługi niematerialne bez zatrudnionych pracowników oraz te, które uzyskują przychody z najmu lub praw własności intelektualnej od podmiotów powiązanych.
Co zakłada projekt UD116?
Projekt UD116, będący w fazie opiniowania w Rządowym Centrum Legislacji (RCL), wprowadza zmiany w opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Głównym celem nowelizacji jest uszczelnienie systemu podatkowego oraz ograniczenie optymalizacji, szczególnie w relacjach z podmiotami powiązanymi (ey.com). Nowe przepisy mają wejść w życie 1 stycznia 2027 roku, jednak ich ostateczny kształt zależy od dalszych prac legislacyjnych (podatki.egospodarka.pl). Projekt zakłada, że budżet państwa zyska na tych zmianach około 7,3 mld zł w ciągu dekady (bankier.pl).
Kogo dotkną zmiany w ryczałcie?
Nowelizacja dotyczy trzech głównych grup podatników rozliczających się ryczałtem, koncentrując się na relacjach z podmiotami powiązanymi oraz na braku zatrudnienia.
- Przedsiębiorcy bez pracowników: Wyższa stawka ryczałtu obejmie osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, które świadczą usługi niematerialne (np. doradcze, informatyczne, marketingowe) i rozliczają się ryczałtem, ale nie zatrudniają co najmniej jednego pracownika na pełny etat przez cały rok (portal.faktura.pl).
- Najem i dzierżawa od podmiotów powiązanych: Zmiany dotyczą również przychodów z najmu lub dzierżawy nieruchomości, jeśli są one uzyskiwane od podmiotów powiązanych. W tym przypadku wyższa stawka będzie naliczana od nadwyżki przychodów przekraczającej 100 000 zł (tabert.pl).
- Prawa własności intelektualnej od podmiotów powiązanych: Osoby uzyskujące przychody z praw własności intelektualnej (IP) od podmiotów powiązanych również znajdą się w grupie objętej nowymi regulacjami. Dla tej kategorii przewidziano odrębną stawkę (studio.pwc.pl).
Jakie stawki ryczałtu przewiduje nowelizacja?
Projekt UD116 wprowadza zróżnicowane stawki ryczałtu, w zależności od rodzaju przychodu i relacji z podmiotami powiązanymi, z limitem 100 000 zł dla niektórych kategorii. Dla przedsiębiorców świadczących usługi niematerialne bez zatrudnionych pracowników oraz dla przychodów z najmu/dzierżawy od podmiotów powiązanych, stawka ryczałtu wzrośnie do 15%. Ta stawka będzie naliczana wyłącznie od nadwyżki przychodów ponad 100 000 zł rocznie (tabert.pl). Oznacza to, że dla przychodów objętych dotychczas stawką 8,5%, obciążenie od nadwyżki wzrośnie o około 76% (portal.faktura.pl). W przypadku przychodów z praw własności intelektualnej (IP) uzyskiwanych od podmiotów powiązanych, projekt przewiduje stawkę 17%. Ta stawka ma być stosowana do całego przychodu z IP, a nie tylko do nadwyżki (studio.pwc.pl).
Jak uniknąć wyższej stawki ryczałtu?
Przedsiębiorcy świadczący usługi niematerialne mogą uniknąć wyższej stawki ryczałtu, zatrudniając co najmniej jednego pracownika na pełny etat przez cały rok podatkowy. Warunkiem uniknięcia podwyższonej stawki 15% dla usług niematerialnych jest zatrudnienie co najmniej jednego pracownika na umowę o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy przez cały rok podatkowy (portal.faktura.pl). Ten mechanizm ma zachęcać do tworzenia miejsc pracy i ograniczać zjawisko tzw. samozatrudnienia, które w ocenie rządu służy optymalizacji podatkowej (natemat.pl).
Jaki jest harmonogram prac legislacyjnych?
Projekt UD116 znajduje się obecnie w fazie opiniowania i uzgodnień w Rządowym Centrum Legislacji, co oznacza, że jego ostateczny kształt może ulec zmianie przed uchwaleniem. Projekt nowelizacji, oznaczony numerem UD116, jest na etapie opiniowania i uzgodnień (ey.com). Nie został jeszcze przyjęty przez Radę Ministrów ani skierowany do Sejmu (podatki.egospodarka.pl). Planowana data wejścia w życie, czyli 1 stycznia 2027 roku, jest zatem warunkowa i zależy od tempa oraz kierunku dalszych prac legislacyjnych. Przedsiębiorcy powinni śledzić oficjalne komunikaty Rządowego Centrum Legislacji oraz Ministerstwa Finansów, aby być na bieżąco z ewentualnymi modyfikacjami (ceo.com.pl).
Przedsiębiorcy rozliczający się ryczałtem, zwłaszcza ci świadczący usługi niematerialne bez zatrudnionych pracowników lub uzyskujący przychody od podmiotów powiązanych, powinni dokładnie przeanalizować projekt UD116. Jeśli nowelizacja wejdzie w życie w obecnym kształcie, od 1 stycznia 2027 roku mogą oni stanąć przed koniecznością restrukturyzacji działalności lub zatrudnienia, aby uniknąć znaczącego wzrostu obciążeń podatkowych od nadwyżki przychodów.
