Pomoc suszowa 2026. Rolnicy muszą ubezpieczyć uprawy dla pełnego wsparcia Nowe terminy składania wniosków i wymóg ubezpieczenia upraw zmieniają zasady wsparcia dla rolników. URL: https://ustawa.info/post/pomoc-suszowa-2026-rolnicy-musza-ubezpieczyc-uprawy-dla-pelnego-wsparcia Opublikowano: 2026-07-17 Kategoria: Aktualności Susza rolnicza w 2026 roku dotyka wszystkich województw, zagrażając uprawom. Nowelizacja ustawy wprowadziła dwa terminy wniosków i wymóg ubezpieczenia upraw dla pełnej pomocy. --- Szybka odpowiedź Pytanie: Jakie są główne przyczyny i skutki suszy rolniczej w Polsce w 2026 roku oraz jakie zmiany wprowadzono w systemie pomocy dla rolników? Odpowiedź: Susza rolnicza w 2026 roku dotyka wszystkich województw, zagrażając szczególnie zbożom jarym w 62% gmin. Straty w uprawach ozimych i sadach wynikają głównie z kwietniowych przymrozków. Nowelizacja ustawy z 2024 roku wprowadziła dwa terminy składania wniosków o pomoc suszową oraz wymóg ubezpieczenia upraw. --- Polskie rolnictwo mierzy się z narastającym deficytem wody, co przekłada się na wzrost kosztów produkcji i zmniejszenie plonów. Brak skutecznego zatrzymywania wilgoci w glebie może zmienić Polskę z eksportera żywności w jej importera. Sytuacja wymaga od rolników i przedsiębiorców rolnych zrozumienia nowych regulacji dotyczących wsparcia. ## Jak susza rolnicza wpływa na polskie uprawy w 2026 roku? Susza rolnicza w 2026 roku ma charakter ogólnopolski, dotykając wszystkie województwa. System Monitoringu Suszy Rolniczej (gov.pl) w szóstym raporcie z 14 lipca 2026 roku potwierdził zagrożenie dla wielu upraw. Najtrudniejsza sytuacja dotyczy zbóż jarych, gdzie suszę stwierdzono w 62% gmin w kraju (System Monitoringu Suszy Rolniczej, gov.pl). Oznacza to, że ponad połowa powierzchni upraw tych zbóż jest zagrożona. Województwa kujawsko-pomorskie i mazowieckie odnotowały suszę dla zbóż jarych w 100% gmin. Wysoki odsetek zagrożonych gmin występuje również w województwach lubelskim (98%), lubuskim (96%), łódzkim (80%) oraz pomorskim (74%) (System Monitoringu Suszy Rolniczej, gov.pl). Susza dotyka także zbóż ozimych, krzewów owocowych, truskawek, rzepaku i rzepiku, kukurydzy na ziarno i kiszonkę, roślin strączkowych, tytoniu oraz warzyw gruntowych. Należy rozróżnić przyczyny strat w rolnictwie. Uprawy ozime i sady ucierpiały głównie z powodu kwietniowych przymrozków i chłodów, a nie wyłącznie suszy (GUS [https://stat.gov.pl/], tygodnik-rolniczy.pl). Przykładowo, straty w uprawach jabłek wynoszą około 12% (GUS [https://stat.gov.pl/], tygodnik-rolniczy.pl). Zimą 2025/2026 występowały silne spadki temperatury, a wiosną niedobór opadów i przesuszenie wierzchniej warstwy gleby (GUS [https://stat.gov.pl/], tygodnik-rolniczy.pl). Stan zasiewów zbóż ozimych oceniono niżej niż w 2025 roku. Do połowy maja zaorano lub zakwalifikowano do zaorania około 12,2 tys. ha zbóż ozimych oraz około 9,1 tys. ha rzepaku i rzepiku ozimego (GUS [https://stat.gov.pl/], tygodnik-rolniczy.pl). Mimo to, powierzchnia zasiewów zbóż podstawowych z mieszankami zbożowymi wzrosła o 2,9% rok do roku, osiągając około 5,6 mln ha (GUS [https://stat.gov.pl/], tygodnik-rolniczy.pl). ## Jakie zmiany wprowadzono w zasadach ubiegania się o pomoc suszową? Nowelizacja ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich z 2024 roku wprowadziła istotne zmiany w systemie ubiegania się o pomoc suszową. Ustawa z dnia 27 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz.U. 2024 poz. 1836), która weszła w życie 1 stycznia 2025 roku, określa nowe terminy składania wniosków. Rolnicy mogą ubiegać się o wsparcie w dwóch okresach: od 1 lutego do 31 marca oraz od 1 lipca do 31 sierpnia. Ta zmiana ma na celu lepsze dostosowanie systemu do cyklu wegetacyjnego i rzeczywistego występowania szkód. Kluczowym warunkiem uzyskania pełnej pomocy jest posiadanie ubezpieczenia upraw. Zgodnie z Ustawą z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz.U. 2005 nr 150 poz. 1249, z późn. zm.), rolnik musi ubezpieczyć co najmniej połowę powierzchni upraw w gospodarstwie. Brak takiego ubezpieczenia skutkuje obniżeniem kwoty pomocy o 50%. W praktyce oznacza to, że przedsiębiorcy rolni, którzy nie spełnią tego wymogu, otrzymają jedynie połowę należnego wsparcia, co znacząco wpłynie na ich płynność finansową w obliczu strat. System Monitoringu Suszy Rolniczej, prowadzony przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa, Państwowy Instytut Badawczy w Puławach (IUNG-PIB), jest podstawą do oceny wystąpienia suszy. Susza rolnicza jest definiowana jako szkody spowodowane wystąpieniem w dowolnym sześciodekadowym okresie od 21 marca do 30 września klimatycznego bilansu wodnego poniżej określonej wartości dla poszczególnych gatunków roślin i kategorii gleb (gov.pl). Wartości te są określone w Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2019 r. w sprawie wartości klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb (Dz.U. 2019 r. poz. 739). ## Jakie są długoterminowe konsekwencje deficytu wody dla polskiego rolnictwa? Długoterminowe konsekwencje deficytu wody dla polskiego rolnictwa obejmują wzrost kosztów produkcji, spadek plonów oraz ryzyko utraty statusu eksportera żywności. Narastający problem suszy zmusza rolników do inwestowania w droższe technologie nawadniania lub ponoszenia strat. Wskaźnik Zmiany Oceny Sytuacji (WZOS) w II półroczu 2025 roku spadł o 11,5 punktu w porównaniu z II półroczem 2024 roku, co sygnalizuje pogarszającą się sytuację gospodarstw rolnych (agrofakt.pl). Porównując obecną sytuację z poprzednimi latami, skala problemu jest znacznie większa. W maju 2025 roku warunki suszy dla zbóż jarych stwierdzono jedynie w 13,3% gmin, co stanowiło 330 gmin (IUNG, iung.pl). W 2026 roku odsetek ten wzrósł do 62% gmin, co pokazuje drastyczne pogorszenie warunków hydrologicznych. Taka dynamika wskazuje na systemowy problem, który wymaga długofalowych rozwiązań. Brak odpowiednich działań w zakresie retencji wody i adaptacji do zmian klimatycznych może prowadzić do destabilizacji sektora rolnego. Polska, która jest znaczącym eksporterem żywności, może zostać zmuszona do jej importu, co wpłynie na bilans handlowy i bezpieczeństwo żywnościowe kraju. Przedsiębiorcy rolni muszą uwzględniać te ryzyka w swoich strategiach biznesowych, planując inwestycje i zarządzając ryzykiem. Przedsiębiorcy rolni powinni dokładnie monitorować komunikaty Systemu Monitoringu Suszy Rolniczej oraz terminy składania wniosków o pomoc suszową. Złożenie wniosku w okresie od 1 lipca do 31 sierpnia 2026 roku jest kluczowe dla uzyskania wsparcia. Jednocześnie, w kontekście rosnącego ryzyka suszy, ubezpieczenie upraw staje się nie tylko wymogiem formalnym, ale strategiczną decyzją biznesową, która może zminimalizować finansowe skutki niekorzystnych warunków pogodowych.